مقدمه:

فرزندان امير المؤمنين (ع) طبق گفتار شيخ مفيد (ره) بيست و هفت تن بوده‏اند كه با محسن سقط شده،بيست و هشت تن مى‏شوند و ابن شهر آشوب فرموده:فرزندان آن حضرت بيست و پنج تن بوده‏اند و برخى بدان افزوده و تا سى و پنج تن ذكر كرده‏اند.

اين فرزندان از زنان مختلفى بود كه آن حضرت به ازدواج و همسرى خود درآورد.به ترتيب فرزندان آن بزرگوار از حضرت فاطمه (س) عبارت بودند از:

5ـ1:امام حسن،امام حسين (ع) ،زينب،ام كلثوم و محسن.

6:محمد بن حنفيه از خوله،دختر جعفر بن قيس.

10ـ7:ابو الفضل العباس (ع) ،جعفر،عثمان و عبد الله از ام البنينـفاطمه،دختر حزام بن خالد كلابيهـكه همگى در كربلا به شهادت رسيدند.

11.يحيى بن على،كه مادرش اسماء بنت عميس بود و در كتاب مناقب آمده است كه آن جناب در زمان حيات پدر بزرگوارش امير المؤمنين (ع) از دنيا رفت و از كتاب عدد نقل شده كه آن حضرت از اسماء دو پسر داشت،يكى يحيى و ديگرى عون.

13ـ12:محمد،اصغر و عبيد الله كه مادرشان،ليلى دختر مسعود دارمية بوده است.اين دو بزرگوار هم بنا بر نقل مرحوم شيخ مفيد (ره) در كربلاـدر ركاب برادر بزرگوارشانـبه شهادت رسيدند،ولى در زيارت ناحيه مقدسه از عبيد الله نامى برده نشده و نام پنج تن در زمره شهداى واقعه طف آمده.

15ـ14:عمر أطرف و رقيه كه مادرشان ام حبيبه،دختر ربيعه است و اين هر دو به صورت توأم و با يكديگر به دنيا آمدند.عمر اطرفـچنانكه نقل شدهـكوچكترين فرزند امير المؤمنين (ع) بوده و آخرين فرزند آن حضرت بود كه پس از هشتاد و پنج سالگى از دنيا رفت.

17ـ16:ام الحسن و رمله كه مادرشان ام سعيد،دختر عروة بن مسعود ثقفى بود.

28ـ18:نفيسه،زينب صغرى،رقيه صغرى،ام هانى،ام كرام،جمانة،امامة،ام سلمه،ميمونه،خديجه و فاطمه.كه از زنان ديگر آن حضرت بودند.

در روايتى آمده كه فاطمه دختر على (ع) را خداوند عمرى طولانى داد كه تا زمان حضرت صادق (ع) زنده بود ⁽¹⁾ .

و نسل امير المؤمنين (ع) از پنج فرزند بزرگوار آن حضرت يعنى امام حسن،امام حسين (ع) ،محمد حنفيه،ابو الفضل العباس و عمر أطرف به جاى ماند.و از ديگر پسران آن حضرت فرزندى نماند.

ما احوالات حضرت امام حسن و امام حسين (ع) را ان شاء الله در جلدهاى جداگانه،پس از اين تحرير خواهيم كرد و در گذشته نيز در كتاب زندگانى حضرت فاطمه (س) شرح حال حضرت زينب و ام كلثوم را ذكر كرده‏ايم و در اينجا شمه‏اى از احوالات فرزندان ديگر آن حضرت و بخصوص جناب ابو الفضل العباس (ع) و محمد حنفيه را به رشته تحرير در مى‏آوريم.

پى‏نوشته:

.1 بحارالانوار، ج 42، 106

زندگانى اميرالمؤمنين عليه السلام ص 759

سيدهاشم رسولى محلاتى